Guzy nowotworowe wątroby - jak leczyć
30
Lip
2018

Guzy nowotworowe wątroby - jak leczyć

Chemoembolizacja jest uznaną metodą leczenia, której podstawowym celem jest zahamowanie wzrostu guzów nowotworowych wątroby.

Obecnie za pomocą chemoembolizacji możliwe jest leczenie pierwotnych zmian nowotworowych wątroby, do których należy rak wątrobowo-komórkowy (HCC, Hepatocellular Carcinoma) oraz wewnątrzwątrobowy nowotwór dróg żółciowych (Cholangiocarcinoma). Metoda znajduje również zastosowanie w leczeniu zmian przerzutowych w wątrobie takich jak:

  • przerzuty raka jelita grubego
  • przerzuty raka sutka
  • przerzuty czerniaka gałki ocznej
  • przerzuty guzów neuroendokrynnych
  • przerzuty mięsaka

Chemoembolizacja znajduje zastosowanie jako samodzielna terapia, jednak z powodzeniem można ją łączyć lub uzupełniać o inne metody leczenia tj.: chirurgiczna resekcja guza, radioterapia, termoablacja, krioablacja lub w sytuacji, gdy (ze względu na przeciwwskazania) nie można zastosować chemioterapii systemowej (dożylnej)

Chemioterapia, czy chemoembolizacja

Przy zastosowaniu chemioterapii dożylnej lek, znajdujący się w dużym stężeniu w krwioobiegu, działa w równym stopniu na komórki nowotworowe, jak i na zdrowe tkanki organizmu. W przypadku chemoembolizacji, stężenie leku jest wysokie wyłącznie w zmianie nowotworowej, a minimalne w krążącej krwi, co znacznie redukuje toksyczne działanie chemioterapeutyku na zdrowe części organizmu, a tym samym ogranicza występowanie objawów obocznych. Metoda znajduje również szczególne zastosowanie w walce z  nieresekcyjnymi guzami nowotworowymi wątroby - niereagującymi na chemioterapię systemową. Z pomocą chemoembolizacji, można także podjąć próbę zmniejszenia wymiarów pierwotnie nieresekcyjnego guza wątroby do wielkości umożliwiającej leczenie operacyjne.

Przy zastosowaniu chemioterapii dożylnej lek, znajdujący się w dużym stężeniu w krwioobiegu, działa w równym stopniu na komórki nowotworowe, jak i na zdrowe tkanki organizmu. W przypadku chemoembolizacji, stężenie leku jest wysokie wyłącznie w zmianie nowotworowej, a minimalne w krążącej krwi, co znacznie redukuje toksyczne działanie chemioterapeutyku na zdrowe części organizmu, a tym samym ogranicza występowanie objawów obocznych.

Opis zabiegu i metody

Zabieg chemoembolizacji wykonywany jest w pracowni radiologii zabiegowej (pracowni angiografii) przez zespół składający się z lekarza radiologa zabiegowego oraz pielęgniarki zabiegowej i technika elekroradiologii, a także (w części przypadków) z udziałem lekarza anestezjologa.

Pacjent znajduje się w pozycji leżącej na plecach. Po znieczuleniu miejscowym, wykonywane jest nakłucie tętnicy (najczęściej tętnica udowa w prawej pachwinie), poprzedzone niewielkim nacięciem skóry. Następnie wprowadzana jest do światła tętnicy tzw. koszulka naczyniowa z tworzywa sztucznego, w celu zapewnienia dostępu na czas zabiegu i minimalizacji uszkodzenia naczynia w miejscu wkłucia. Później, za pomocą prowadnika naczyniowego, przez koszulkę naczyniową, wprowadzany jest cewnik diagnostyczny, który przez tętnice biodrowe i aortę osiąga pień trzewny i wreszcie tętnicę wątrobową. Następnym etapem zabiegu jest wykonanie arteriografii tętnic wątroby, z wykorzystaniem środka kontrastowego - podanego przez ten cewnik - w celu dokładnego umiejscowienia guza nowotworowego i ustalenia drogi dojścia do zmiany przez tętnice wątroby. Po lokalizacji zmiany, przez umiejscowiony w tętnicy wątrobowej cewnik, wprowadza się następny zestaw - składający się z mikroprowadnika i mikrocewnika, którego końcówkę umiejscawia się w naczyniu będącym możliwie najbliżej zmiany nowotworowej. Przez mikrocewnik podawane są z kolei do naczyń guza specjalnie spreparowane mikrocząsteczki embolizacyjne, ,,nasączone” chemioterapeutykiem (tj. doxyrubicyną lub irinotekanem), które zamykają mikronaczynia guza, odcinając dopływ krwi i powodując tym samym zawał oraz martwicę zmiany nowotworowej, a dodatkowo za pomocą powoli uwalniającego się leku - hamują wzrost nowotworu. W końcowej fazie zabiegu, po wykonaniu kontrolnej arteriografii obrazującej skuteczność embolizacji, cewniki i koszulka naczyniowa zostają usunięte z naczyń, a miejsce wkłucia zostaje zabezpieczone opatrunkiem uciskowym. Zabieg odbywa się pod kontrolą promieniowania rentgenowskiego. Opatrunek uciskowy zostaje zdjęty po kilkunastu godzinach. Czas pobytu pacjenta w szpitalu zazwyczaj nie przekracza 24-48 godzin.

Jakich wyników można się spodziewać

U pacjentów z pierwotnym nowotworem wątroby, którzy nie kwalifikują się do chirurgicznej resekcji zmiany lub do przeszczepu wątroby, czas przeżycia waha się w granicach od 3 miesięcy do kilku lat w zależności od stadium choroby. Zbliżony czas przeżycia mają pacjenci ze zmianami przerzutowymi do wątroby, choć u tych ostatnich duży wpływ mogą mieć pozawątrobowe lokalizacje przerzutów. Wg. dostępnej literatury i obserwacji czas przeżycia pacjentów, u których zastosowano chemoembolizację może się wydłużyć prawie trzykrotnie.